Lời cảm ơn
Kỷ niệm sinh nhật Hoài Phương
Ngày trở về trường xưa
chuyến bay đầu tiên
Truyền thống
Kỷ niệm Quê hương
Kỷ niệm mái trường
Giao lưu mầm non năng khiếu
Kỷ niệm hè 2012
Chào mừng quý vị đến với Website của Nguyễn Công Hiền.
Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tư liệu của Thư viện về máy tính của mình.
Nếu chưa đăng ký, hãy đăng ký thành viên tại đây hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay ô bên phải.
Gốc > Bài viết > Hình ảnh hoạt động >
Anh sơn xưa và nay
Năm 1423, tại căn cứ vùng núi rừng miền tây Thanh Hóa, Thủ lĩnh Lê Lợi của nghĩa quân Lam Sơn hỏi Bộ chỉ huy- tham mưu của mình: “Bây giờ ta đi đâu để lo việc nước?”. Nguyễn Chích, vốn là một thủ lĩnh của một phong trào kháng chiến chống Minh ở Thanh Hóa mới theo về với Lê Lợi, thưa: “Nay ta hãy đánh lấy thành Trà Lân, giữ cho được Nghệ An để làm thế ỷ dốc (đứng chân), rồi dựa vào nhân tài, vật lực đất ấy mà quay ra đánh Đông Đô thì có thể tính xong việc dẹp yên thiên hạ”. Theo đường hướng chiến lược của Nguyễn Chích, Lê Lợi kéo quân theo đường “thượng đạo” vào Nghệ An và mục tiêu chính là hạ thành Trà Lân. Châu Trà Lân là một huyện miền núi của phủ Nghệ An, tương ứng với đất huyện Anh Sơn, Con Cuông, Tương Dương của tỉnh Nghệ An ngày nay. Đời Trần đất này mang tên Mật Châu, đời Nguyễn gọi là phủ Tương Dương. Trung tâm của châu Trà Lân nằm ở vùng phía trên ngã ba sông Con và sông Lam. Đây là đầu mối của những con đường giao thông thủy, bộ quan trọng nhất của miền núi Nghệ An. Có đường “thượng đạo” từ Bắc vào Nam qua lưu vực sông Con và hai đường thủy bộ từ Nghệ An sang nước Lào theo lưu vực sông Lam. Ở vùng này còn di tích một số thành lũy đời Trần, Lê, Nguyễn. Thành Trà Long được xây trên một ngọn núi ở bờ bắc sông Lam, nay thuộc xã Bồng Khê, huyện Con Cuông. Thành đắp theo thế núi, hình gần như chữ á, chu vi chừng 2km, phía đông có hào, rộng khoảng 1 - 1,2 m. Hào chạy theo sườn núi. Khoảng cách từ hào lên đỉnh núi từ 3,5 đến 10 m. Phía ngoài hào có một lớp rào trúc bọc mặt bắc, đông và nam, có chỗ dày 3m, có chỗ lau mọc thành rừng dày đến 20m. Thành Trà Lân có 1.000 quân do Cầm Bành chỉ huy.Nghe tin nghĩa quân Lam Sơn tiến vào đánh Nghệ An, Tổng binh quân Minh là Trần Trí cùng Phương Chính, Thái Phúc, Lý An điều quân từ thành Tây Đô đuổi theo phía sau. Tướng Minh ở Nghệ An là Sư Hựu cùng bọn ngụy quan là Tri phủ Cầm Bành ở Trà Lân và Tri phủ Cầm Lạn ở Quỳ Châu đem quân chặn phía trước. Quân địch âm mưu chặn đầu và đánh vào sau lưng nhằm tiêu diệt nghĩa quân đang trên đường hành binh, nhưng nghĩa quân đã “tương kế tựu kế” bố trí một trận địa mai phục ở Bồ Đằng (Quỳ Châu) đánh bại cánh quân của Trần Trí. Bị thua đau, quân của Trần Trí không dám bám đuổi theo nghĩa quân nữa. Cánh quân của Sư Hựu cũng phải lui về lập đồn trại ở Tịnh Sơn để bảo vệ thành Trà Lân.Chủ trương của nghĩa quân là phải chiếm được thành Trà Lân và như mưu lược mà Nguyễn Chích đã vạch ra “ Nếu thuận theo thì vỗ về, nếu chống lại thì đánh lấy”. Nghĩa quân vừa vây hãm thành, vừa dụ địch ra hàng. Sau hơn hai tháng bị vây hãm (từ tháng 10 đế tháng 12-1424) rơi vào cảnh cùng quẫn do đói khát, bệnh tật lại không được cứu viện, Cầm Bành đã kéo quân ra hàng. Hạ thành Trà Lân xong, nghĩa quân chiếm nốt những vị trí quan trọng có thể khống chế cả vùng núi rừng Nghệ An và tiến xuống đồng bằng.Lê Lợi đã dẫn đại quân theo sông Lam tiến xuống đóng ở ải Khả Lưu ( Vĩnh Sơn, Anh Sơn). Đây là một ải hiểm ở về tả ngạn sông Lam, cách thành Trà Lân không đầy 40 km. Chiếm được ải Khả Lưu, nghĩa quân khống chế con đường tiến quân của địch và chặn đầu quân địch. Tại đây, nghĩa quân làm kế nghi binh “Ban ngày thì phất cờ gióng trống. Ban đêm thì đốt lửa”... đồng thời, bố trí một trận địa mai phục ở phía sau Khả Lưu và một cánh quân tinh nhuệ bí mật vượt sông, giấu quân ở bãi Sở ( Long Sơn, Anh Sơn), phía nam doanh trại quân địch ở Phá Lũ.Tướng giặc là Trấn Trí đốc thúc đại quân vượt sông đánh vào Khả Lưu. Quân ta rút lui, nhử địch vào trận địa mai phục rồi bất ngờ tung quân ra đánh. Cùng lúc đó, cánh quân ở bãi Sở đánh úp vào doanh trại địch ở Phá Lũ. Quân Minh tổn thất nặng “bị chém và chết đuối kể đến hàng vạn người”. Tuy nhiên, cậy đông quân nên Trần Trí vẫn củng cố doanh trại, đắp thêm chiến lũy phòng ngự để làm kế ngăn chặn lâu dài. Nghĩa quân lại dùng mưu điều địch ra khỏi doanh trại để đánh chúng bằng lối đánh mai phục sở trường của mình. Lê Lợi ra lệnh đốt doanh trại địch ở Khả Lưu, rút quân về mạn thượng lưu. Nghĩa quân bố trí một trận địa mai phục ở bồ ải ( Đức Sơn, Anh Sơn), rồi khiêu chiến nhử địch vào cạm bẫy. Với chiến thắng ở Khả Lưu- Bồ ải, nghĩa quân đã đập tan được cuộc phản công lớn của quân địch nhằm chiếm lại Trà Lân, đẩy chúng vào thế phòng ngự, bị động. Và cứ thế, nghĩa quân Lam Sơn tiến công địch không ngơi nghỉ, như Nguyễn Trãi đã mô tả: “Sĩ khí đã hăng. Quân thanh lại càng lừng lẫy. Bọn Trần Trí, Sơn Thọ nghe tin bở vía. bọn Phương chính, Lý An nín thở mong sống tàn. Thừa thắng ruổi dài, Tây Kinh quân ta chiếm lấy. Chọn quân thẳng tiến, Đông Đô đất cũ thu về” (Cáo bình Ngô).Vậy là đúng 5 năm, kế sách của Nguyễn Chích dâng lên Thủ lĩnh Lê Lợi được nghĩa quân Lam Sơn hoàn thành xuất sắc, quân Minh “bó gối quy hàng”, non sông thu về một mối.Ngày nay, trên địa bàn châu Trà Lân ( Anh Sơn, Con Cuông, Tương Dương của tỉnh Nghệ An) nổi tiếng với vườn quốc gia Pù Mát có diện tích 91.113 ha. Đây là rừng nguyên sinh lớn nhất còn lại ở miền Bắc nước ta. Hệ thực vật thống kê được 1.513 loài bậc cao có mạch, trong đó có hơn hai trăm cây thuốc, nhiều loại gỗ quý, hơn một trăm loài rau và cây ăn quả khác. Hệ động vật rất phong phú và đa dạng, có 92 loài thú lớn như hổ, báo hoa mai, báo gấm, gấu chó... và hơn 20 loài thú nhỏ. Đặc biệt có 3 loài thú đặc hữu ở Đông Dương: sao la, thỏ sọc, vượn đen má trắng, má hung. Ngoài ra còn có 295 loài chim, trong đó có nhiều loài quý như trĩ, sao, gà lôi, niệng cổ hung...Nguyễn Kiên Hồng – Phúc Sơn
Nguyễn Công Hiền @ 21:19 12/01/2009
Số lượt xem: 781
Nguyễn Công Hiền @ 21:19 12/01/2009
Số lượt xem: 781
Số lượt thích:
0 người
- Giới thiệu quê hương Anh Sơn (12/01/09)
Tâm sự và để lại lời nhắn bạn nhé